Hầu như các bạn nữ thường không để ý đến những triệu
chứng nhỏ này xảy ra với mình. Và cữ nghĩ là đau bụng kinh bình thường. Đặc biệt
là những người phụ nữ sau khi sinh mổ. Cữ đến gần kỳ kinh đau rát gần vết mổ và
cữ nghĩ rằng đó là do đau ở vết mổ gây ra nên chủ quan. Nhưng bạn có biết đó là
một biểu hiện nhỏ của bạn mắc u lạc nội mạc tử cung không?
Nguyên nhân lạc nội mạc tử cung
Nguyên nhân lạc nội mạc tử cung có thể do nhiều yếu
tố gây ra như: bệnh phụ khoa, sau phẫu thuật hoặc rối loạn nội tiết, chấn
thương tử cung mà có thể gây phá vỡ rào cản giữa nội mạc tử cung và cơ tử cung,
chẳng hạn như: mổ lấy thai, thắt ống dẫn trứng, nạo phá thai, mổ bóc tách u xơ
tử cung và khi mang thai...
- Máu kinh bị chảy ngược: khi máu kinh bị chảy ngược
sẽ gây ra lạc nội mạc tử cung. Trong máu kinh có chứa những tế bào nội mạc tử
cung, máu kinh chảy ngược lại qua ống dẫn trứng và khoang xương chậu thay vì bị
đẩy ra khỏi cơ thể, làm cho các tế bào này bị bám lại các vùng bên ngoài của tử
cung nhưng lại không đi ra ngoài.
- Quan hệ tình dục trong những ngày bị hành kinh làm
cho máu kinh bị dương vật đẩy ngược vào trong gây ra lạc nội mạc tử cung.
- Tăng trưởng tế bào phôi: Các tế bào ở khoang bụng
và xương chậu đến từ tế bào phôi. Khi một hoặc nhiều khu vực nhỏ của khoang bụng
phát triển thành mô nội mạc tử cung, lạc nội mạc tử có thể phát triển.
- Do phẫu thuật: khi trải qua phẫu thuật thì lớp lót
bên trong tử cung có thể bị dính vào các vết phẫu thuật.
- Hệ miễn dịch rối loạn: hệ miễn dịch rối loạn có thể
làm phá hủy mô nội mạc tử cung mà đang phát triển bên ngoài tử cung.
- Các hệ thống mạch máu hoặc các mô chất lỏng (bạch
huyết) có thể vận chuyển lớp lót nội mạc tử cung đến các bộ phận khác của cơ thể.
Biểu hiện lạc nội mạc trong cơ tử cung
Bệnh nhân bị lạc nội mạc tử cung thường có đau bụng
dữ dội vùng hạ vị nhiều một vài ngày trước khi hành kinh, trong và có thể kéo
dài đến sau khi hành kinh, và đau khi giao hợp. Nếu lạc nội mạc tử cung lâu
ngày và nặng, bệnh nhân sẽ đau bụng thường xuyên không liên quan đến chu kỳ
kinh hay giao hợp, kèm theo các triệu chứng như buồn nôn, nôn ọe, đi tả... Nội
mạc tử cung lạc ở các vị trí khác cũng sẽ có hiện tượng bong tróc, xuất huyết
khiến bệnh nhân đau rất nhiều tại các vị trí có lạc nội mạc tử cung và có thể
chảy máu ra ngoài như chảy máu mũi, mắt, tai, ho ra máu, tiểu ra máu, đại tiện
ra máu, rối loạn tiêu hóa, xuất hiện các vết bầm máu tự nhiên ở da, khớp,…luôn
luôn cùng lúc với thời điểm bệnh nhân hành kinh.
(ảnh minh họa)
Các phương pháp điều trị
Điều trị bảo tồn: Bao gồm các thuốc chống viêm như
ibuprofen nhằm giúp kiểm soát cơn đau. Thuốc hormon nhằm ức chế nội tiết tố. Điều
trị nội khoa cũng có hiệu quả tốt nhưng nhược điểm là khi ngừng thuốc thì bệnh
hay tái phát.
Điều trị ngoại khoa: Có thể lựa chọn phẫu thuật bóc
tách lạc nội mạc trong cơ tử cung có chọn lọc nhằm bảo tồn tử cung, nhược điểm
của kỹ thuật này là chỉ bóc tách được các khối to, các khối nhỏ vẫn tiếp tục
phát triển.
Mổ cắt tử cung: Đây là phương pháp điều trị triệt để,
đương nhiên là một phẫu thuật quá nặng nề với một khối lạc nội mạc trong cơ tử
cung lành tính.
Can thiệp nội mạch: Là phương pháp gây tắc động mạch
tử cung bằng kỹ thuật Seldinger nhằm tránh phẫu thuật.
Chỉ định gây tắc động mạch tử cung trong điều trị lạc
nội mạc trong cơ tử cung: khi điều trị nội khoa không kết quả; Bệnh nhân không
muốn mổ cắt tử cung; Còn muốn sinh con; Bệnh nhân suy tim, không muốn phẫu thuật
hoặc không còn chỉ định phẫu thuật; Mắc các bệnh mạn tính; Đã mổ bóc tách nay lại
tái phát; Có nhiều khối lạc nội mạc trong cơ tử cung...
Dùng phương pháp thông qua ăn uống
Nguy cơ mắc bệnh
giảm đáng kể ở những người tiêu thụ nhiều rau xanh (khoảng 70%) hoặc hoa quả
tươi (40%). Trong khi ở những người ăn những loại thịt có màu thịt đỏ, thịt
tươi như bò, cừu nhiều hơn 7 lần trong tuần có nguy cơ bị lệch nội mạc tử cung
cao gấp đôi những người ăn ít thịt và ăn nhiều trái cây và rau quả. nhiều thịt
bò và các loại thịt đỏ, nguy cơ tăng gấp đôi.
- Uống nhiều nước mỗi ngày: Uống nước có tác dụng thải
các tạp chất trong cơ thể ra ngoài theo đường tiểu để làm sạch hệ thống tiêu
hóa và tuần hoàn. Uống nước lọc và hạn chế uống các nước có đường quá nhiều.
Đây là cách đơn giản nhưng có tác dụng điều trị viêm màng dạ con một cách tự
nhiên.
- Ăn nhiều hoa quả và rau xanh: Các loại rau
lá xanh và trái cây có màu sậm thường tốt hơn cả vì chúng chứa nhiều chất chống
oxy hóa và vitamin mà cơ thể cần.
- Ăn những thực phẩm giàu protein : cá, gà… vì
protein góp phần duy trì sự cân bằng của các hormone trong cơ thể, nhờ đó giảm
được tình trạng rối loạn nội tiết ở nữ giới và nguy cơ bị lạc nội mạc tử cung
cũng được hạn chế. Giảm những thứ dầu mỡ, nhiều chất béo.
- Hạn chế các thực phẩm từ sữa như: bơ,
phomai...(cho phép dùng ít nhất ba tuần/lần)
- Phụ nữ có chế độ ăn uống giàu chất axít béo
omega-3 (các loại cá đặc biệt cá hồi) sẽ giảm được đáng kể nguy cơ mắc bệnh
này.
- Sử dụng các loại thực phẩm bằng đậu nành
trong chế độ ăn uống. Đậu hũ, sữa đậu nành có chứa nhiều estrogen thực vật và
điều chỉnh tốt các hoạt động của estrogen.
- Lưu ý thêm, vào những ngày đầu của chu kỳ kinh
nguyệt, nên ăn các thức ăn dễ tiêu hóa vì lúc này dạ dày thường có hiện tượng
chướng hơi, gây khó chịu cho người phụ nữ.
- Hạn chế uống rượu. Chất kích thích có thể ảnh
hưởng đến sản xuất estrogen.
- Uống một tách trà lá mâm xôi đỏ hàng ngày để giúp
làm giảm các cơn đau trong kỳ kinh.
- Kiêng quan hệ tình dục vào những ngày có kinh vì
có thể gây ra hiện tượng trào ngược kinh gây bệnh Lạc nội mạc tử cung.
Để hạn chế đau bụng kinh có thể sử dụng các biện
pháp sau:
+ Chườm nước nóng:
>Dùng khăn bông dấp nước ấm và chườm vào phần bụng
dưới sẽ giúp bạn bớt đau bụng khi tử cung co thắt để đẩy lượng máu kinh ra
ngoài.
> Ngoài ra, có thể dùng chai thủy tinh nhỏ đựng
nước ấm và lăn hoặc ấp vào phần bụng dưới thay cho khăn nóng.
+ Đắp gừng tươi: Gừng giã hoặc xắt lát, chườm vào phần
bụng dưới khoảng 5-7 phút sẽ giúp bạn giảm những cơn đau bụng kinh.
+ Dán cao hoặc xoa dầu: Một số bạn nữ thường xoa dầu
nóng hoặc dán cao vào phần bụng dưới để giảm đau vì không có thời gian thực hiện
hai phương pháp trên.
+ Massage nhẹ: Nên massage nhẹ nhàng và thường xuyên
phần bụng dưới khi đang hành kinh. Việc này sẽ giúp cơ bụng không bị co thắt
quá đột ngột và sẽ giảm đau thật hiệu quả.
+ Ngoài ra, để giảm bớt hiện tượng đau bụng mỗi khi
hành kinh, các bạn nữ nên ăn uống đủ chất trong thực đơn hằng ngày.
+ Vào những ngày này, nên nghỉ ngơi và vận động thật
nhẹ nhàng.
+ Nên kiêng các chất kích thích như café, trà, rượu
và một số gia vị cay, chua...
Khi chưa mắc phải căn bệnh này, hãy học cách để đẩy
lùi bệnh. Đó là cách để có một sức khỏe sinh sản tốt nhất.
Cách phòng tránh
Vệ sinh hàng ngày:
- Vệ sinh hàng ngày bằng nước hơi ấm, sạch sẽ, rửa
vùng kín nhẹ nhàng, không nên dùng vòi hoa sen để rửa vì làm cho vi khuẩn sẽ
theo đường nước vòi sen đi ngược lên niệu đạo và tử cung.
- Hạn chế dùng các dung dịch tẩy rửa mà nên thay bằng
nước muối pha loãng. Diệt trùng nhưng không làm mất cân bằng PH trong âm đạo.
- Luôn giữ cho vùng kín được khô ráo hàng ngày.
- Mặc quần lót bằng vải thoáng, mềm, và thay quần
lót 2 lần/ ngày hoặc khi cảm thấy vùng kín bị ẩm ướt.
- Đặc biệt trong những ngày kinh nguyệt, thay băng 4
lần/1 ngày. Rửa sạch sẽ.
- Quan hệ tình dục an toàn, và sạch sẽ. Đi tiểu và vệ
sinh sạch sẽ trước và sau quan hệ tình dục.